poniedziałek, 9 lutego 2026

Cykowo - wieś w gminie Kruszwica

Cykowo – część wsi Giżewo w Polsce, położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie inowrocławskim, w gminie Kruszwica. W latach 1975–1998 Cykowo administracyjnie należało do województwa bydgoskiego, położone na południe od Kruszwicy, między Giżewem i Racicami, w pobliżu Polanowic, było własnością kapituły kruszwickiej; około 1560 miało półtora łana osiadłego; w XIX w. wieś liczyła 69 hekt. obszaru włościańskiego. Cykowo jest niewielką miejscowością, w której funkcjonuje zabudowa typowa dla wsi w regionie Kujaw. Można tu korzystać z lokalnej sieci dróg oraz połączeń z większymi ośrodkami gminy Kruszwica. Jest częścią powiatu inowrocławskiego, co zapewnia dostęp do usług administracyjnych w pobliskich miastach. Region jest również zróżnicowany pod względem krajobrazowym, z widokiem w kierunku okolicznych pól i dróg lokalnych.

Cykowo powiązane było z kruszwicką świątynią - kolegiaty św. Wita, jako prebenda, inaczej mówiąc uposażenie tamtejszych kanoników. W roku 1265 piszę się drewniana kaplica św. Wincentego, a wieś stanowiła uposażenie magistra Henryka. W XV wieku dziłało kilku kanoników ze wsi Cykowo: Mikołaj, później Warszk z Kożuszkowa, Piotr Sięgniewic z Bowentowa. Część wsi należała do rodu Sobiesierskich. W roku 1527 funkcjonowała tu niewielka kaplica pw. św. Katarzyny, poprzedni patron występuje jako drugie wezwanie. Świątynia przetrwała do XIX wieku.

W Cykowie działał wiatrak, który był własnością Leona Laseckiego. Pochodzący z poł. XIX w. koźlak był jednym z ostatnich na terenie Kujaw nadgoplańskich. W latach 90-tych XX wieku istniał jeszcze we wsi. Drewniane zabytki Cykowa nie dotrwały do dzisiejszych czasów. Wieś może się pochwalić figurą Matki Boskiej z roku 1935, fundatorami której byli L. H. Laseccy. Błękitno-biała figurka MB stoi na betonowym, okafelkowanym piedestale, na wysokim słupie owalnym typu rzymskiego w kolorze żółci, całość otacza ozdobne-żeliwne ogrodzenie ustawione w kwadracie.


Figura wzniesiona (refundowana) w 2012 r. przez pp. Jerzego i Alicję Laseckich. Na szczycie monumentu, ocalona z zawieruchy wojennej, postać Matki Bożej Różańcowej, pochodząca z kwietnia 1935 r. Wówczas w tym miejscu stanęła pierwsza figura św., ufundowana przez L. i H. Laseckich (zniszczona podczas wojny).






Oprac. B. Grabowski, źródła: Monografia autorstwa E. Calliera; Borucki n. p. m. 162, wykazuje Cikowo, własność Cikowskich między r. 1489 i 1582; J. Karczewska, Własność szlachecka, s. 147; Z. Czapla, Sobieskiernie, w: Piast, 1934, nr 11, s. 9; Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz. U. z 2013 r. poz. 200); Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 296 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22]; Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 18336. Fot. B. Grabowski, stan z 9.02.2026.



Brak komentarzy:

Prześlij komentarz