Głównym celem opracowania jest przedstawienie niezwykłej dla historiografii postaci, znakomitego polityka poruszającego się sprawnie po dworach europejskich, mówcę, którego słuchały głowy najważniejszych państw kształtujących się średniowiecznych nacji. Mowa o Zawiszy Czarnym herbu Sulima.
Oczywiście wielu zwróci uwagę, że przecież Zawisza znany jest ze swego rycerskiego fachu, a nie uprawiania polityki międzynarodowej. Nic bardziej mylnego. Obok wojaczki, rycerz polski był specjalistą od spraw dyplomatycznych i co do tego nie ma wątpliwości, ponieważ nie brakuje na ten temat źródeł. Inaczej jest z innymi aspektami życia Zawiszy. Nadal nie wiemy kiedy się urodził, gdzie i z jaką rodziną go powiązać. Nie wiemy tego na sto procent.
Tajemnicą jest także okryta cała młodość wojownika. Czym właściwie się zajmował, gdzie się chował, jak zdobył ostrogi? Pytania rodzą kolejne pytania i zmuszają do poszukiwań nowych źródeł, a tych jest niestety niewiele
Sekretem jest też sama śmierć starosty. Wiemy w jakich okolicznościach przyszło mu zginąć ale nie mamy żadnego pewnego opisu, w jaki sposób.
W niniejszej pracy postaram się odsłonić rąbka tajemnicy. Odpowiedzieć na część nurtujących pytań, które zadają od wielu lat miłośnicy historii.
Za rządów króla Polski Władysława Jagiełły, starostą kruszwickim był najsławniejszy rycerz polski czasów średniowiecznych — Zawisza Czarny z Garbowa herbu Sulima (orzeł czarny na żółtym polu, a pod nim trzy kamienie w polu czerwonym). O samym Zawiszy wiemy niewiele, pocieszające jest, że ta legendarna postać jest nadal przedmiotem badań historyków i badaczy. Przykładowo jego pełny życiorys znajdziemy w książce z 2003 r., trójki autorów: B. Możejko, S. Szybkowski i B. Śliwiński pt. „Zawisza Czarny z Garbowa herbu Sulima”.
Z tytułem starosty kruszwickiego występuje po raz pierwszy 22 kwietnia 1418 r., był wówczas jednym z delegatów króla polskiego na sobór w Konstancji (wraz z starostą wymienieni byli także arcybiskup Mikołaj Trąba oraz polski uczony i pisarz — rektor uniwersytetu krakowskiego Paweł Włodkowic). Z rangą urzędową starosty kruszwickiego pojawia się Zawisza Czarny w źródłach jeszcze kilkakrotnie; ostatni raz w dokumencie królewskim z 29 maja 1425 r., gdzie został wymieniony jako współstarosta wraz z bratem Janem Farurej. Okres piastowania urzędu datować więc można między latami 1414, a 1428, kiedy to następuje śmierć Zawiszy w bitwie z Turkami pod Golubacem w Serbii. Jego następcą na urzędzie starosty kruszwickiego był Andrzej z Lublina herbu Ogon, podkomorzy dobrzyński i skarbnik Królestwa. Co ciekawe Edmund Callier mylnie w swej monografii: Kruszwica opisuje pierwszego starostę kruszwickiego pod imieniem „Janusz Czarny” i przypisuje mu służbę na tym stanowisku w roku 1423. jego następcą miał być Andrzej z Oporowa.
Źródło: B. Grabowski, Zawisza Czarny herbu Sulima. Starosta kruszwicki i spiski, Kruszwica 2026.
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz